darentezar.ir
دعای نُدبه از دعاهای مشهور با موضوع اِستِغاثه (زاری و کمکخواستن) از امام زمان (عج) و تأسف خوردن بر غیبت آن حضرت است.
این دعا را اولین بار محمد بن جعفر مشهدی در کتاب المزار الکبیر نقل کرده و سپس سید ابن طاووس در کتاب اقبال الاعمال آن را به امام صادق (ع) نسبت داده و خواندنش را مستحب دانسته است. خواندن دعای ندبه را در عید فطر، عید قربان، عید غدیر و روز جمعه مستحب دانستهاند.
دعای ندبه شامل حمد و ثنای الهی و درود بر پیامبر (ص) و آل او، حکمت برگزیده شدن انبیاء و اولیاء و مهمترین فراز زندگی هر یک از پیامبران اولوالعزم، خلافت حضرت علی (ع) و بیان قسمتی از فضایل آن حضرت، بیوفایی و شقاوتمندی دشمنان دین، استغاثه و اظهار شوق نسبت به آخرین بازمانده معصوم خاندان رسالت، درخواست تعجیل فرج و روی کار آمدن دولت حق، از بین رفتن باطل و محکم شدن پیوند با امام زمان (عج) است.
شرحهای متعددی از جمله شرح دعای ندبه از صدرالدین محمد حسنی مدرس یزدی، عقد الجُمان لندبة صاحب الزمان از میرزا عبدالرحیم تبریزی و وسیلة القُربة فی شرح دعاء الندبة از شیخ علی خوئی بر دعای ندبه نوشته شده است.
دلیل نامگذاری
دعای ندبه مشتمل بر استغاثه و استمداد از امام زمان (عج) و تاسف بر غیبت و گریه از فراق ایشان است؛ از اینرو به این نام شهرت یافته است.[۱] ندبه به معنی فراخوانی و نیز گریه و ناله است. برخی ندبه را گریهای میدانند که با یادآوری خوبیهای فقید همراه باشد.[۲]
سند
دعای ندبه را اولین بار محمّد بن جعفر بن مشهدی (از علمای قرن ششم هجری قمری) در کتاب المزار الکبیر معروف به مزار ابن مشهدی، از محمد بن علی بن ابیقرّة و او از کتاب محمد بن حسین بن سفیان بَزوفَری آورده است.[۳] سپس سید ابن طاووس (م ۶۶۴ق)، در کتاب اقبال الاعمال این دعا را به امام صادق علیهالسلام نسبت داده است.[۴] شیخ محمدتقی شوشتری (۱۲۸۱-۱۳۷۴ش)، این دعا را انشاء امام زمان (عج) یا انشاء بَزوفَری میدانست و انتساب آن را به امام صادق رد کرده است.[۵]
زمان خواندن و اعمال آن
سید ابن طاووس (م ۶۶۴ق)، در اقبال الاعمال نوشته که دعای ندبه در چهار عید خوانده شود.[۶] و از امام صادق (ع) نقل کرده که مؤمنین پس از اتمام دعا، به صورت سجده، سمت راست صورت خود را بر زمین بگذارند و عباراتی را بگویند و پس از آن، سر برداشته و دستها را بالا برده و حاجات خود را از خداوند متعال بخواهند.[۷]
محتوا
دعای ندبه با حمد و ثنای الهی و درود بر محمد (ص) و آل او آغاز میگردد، سپس حکمت برگزیده شدن انبیاء و اولیاء و اینکه آنها پس از پذیزش شرط الهی در مورد رعایت زهد در دنیا؛ مورد قبول خداوند بودهاند بیان شده است و مهمترین فراز زندگی هر یک از پیامبران اولوالعزم و پیش از آنان حضرت آدم اشاره شده و تأکید گردیده که برای اینکه حق پایدار بماند برای هر یک از آنان وصی و جانشین از سوی خدواند تعیین گردید به خاطر اینکه باطل بر اهل حق چیره نشود و کسی بر خدواند عذری نیاورد که چرا پیامبر و فرستادهای از سوی تو نیامد و راهنمای هشدار دهندهای نرسید تا آیات تو را پیروی کنیم.
آنگاه به جانشینی حضرت علی (ع) میپردازد و با آوردن قسمتی از فضایل آن حضرت سخن را به بیوفایی و شقاوتمندی دشمنان دین میکشاند که بر خلاف دستور صریحِ پیامبر اکرم (ص)، امام علی (ع) و هدایتگران از فرزندانش را یکی پس از دیگری به شهادت رساندند. و به جایگاه اهل بیت پیامبر در قرآن کریم اشاره میکند. آنگاه به استغاثه و اظهار شوق نسبت به آخرین بازمانده معصوم خاندان رسالت میپردازد و با درود مخصوص بر محمد (ص) و آل او با چند درخواست مهم برای تعجیل فرج و روی کار آمدن دولت حق و از بین رفتن باطل و محکم شدن پیوند با امام زمان (عج) دعا خاتمه مییابد.[۸]
شرحها
منبع: ویکی شیعه دعای ندبه - ویکی شیعه
.png)
.png)
.png)
.png)
.png)
